تزریق خون به جنین در داخل رحم یا (IUT) درمان جنین هایی است که مبتلا به کم خونی شدید هستند. این درمان که پیچیدگی های خاصی داشته و مراکز محدودی در دنیا اقدام به این امر می کنند. کاری که ایران از آن عقب نمانده و دکتر شیرین نیرومنش متخصص زنان ، زایمان و نازایی از معدود پزشکان ایرانی است که در این راه با درصد موفقیت بالا قدم نهاده است. فردی که توانست از همان آغاز کار که به سال ۱۳۶۹ برمی گردد تا ۹۹ درصد میزان موفقیت داشته باشد. در همین راستا گزارشی را با این عضو هیات علمی دانشگاه تهران هماهنگ کرده ایم که از نظرتان می گذرد.


تجزیه گلبول های قرمز جنین در داخل رحم تحت تاثیر عوامل مختلف می تواند کم خونی جنین را به دنبال داشته باشد. بسته به شدت تجزیه گلبولی درجات کم خونی جنین ها متفاوت می شود. یکی از شایع ترین عوامل تاثیرگذار ناسازگاری های گروههای خونی می باشد. به گفته دکتر نیرومنش چنانچه مادری Rh منفی بوده و همسرش Rh مثبت باشد در صورت مثبت بودن Rh جنین آنتی ژن های خون جنین از طریق جفت وارد بدن مادر شده و منجر به تولید آنتی بادی در مادر می شوند. آنتی بادی ها در بدن مادر باقی مانده و در حاملگی بعدی منجر به تجزیه گلبول های قرمز جنین فعلی می شوند که در نهایت کم خونی جنین را با درجات مختلف ایجاد می کند و گاهی حتی مرگ در داخل رحم یا پس از تولد رخ می دهد. در واقع میزان آنتی بادی که وارد بدن جنین می شود تعیین کننده عوارضی است که در جنین ایجاد می شوند. اگر این میزان بالا باشد کم خونی شدید رخ داده و در صورت عدم درمان (که امروزه با تزریق خون قابل اصلاح است.) جنین دچار عارضه های متعددی چون؛ نارسایی قلبی، نارسایی کبد، ورم شدید کلیه قسمتهای بدن، آسیت (تجمع مایع در شکم) می شود و حتی همان طور که قبلاً گفته شد امکان مرگ داخل رحمی نیز وجود دارد. که البته تشخیص به موقع و درمان مناسب در ۹۰ درصد موارد منجر به تولد یک نوزاد سالم می شود که زندگی سالم و طبیعی نظیر سایر افراد خواهد داشت.


(IUT) تزریق خون به جنین در داخل رحم
دکتر نیرومنش درباره نحوه انجام این عمل می گوید که جنین هایی که شرایط کم خون شدن برای آنها مهیا می باشد در هفته های ۱۹ تا ۲۰ حاملگی تحت کنترل سونوگرافی ۱۰ سی سی مایع آمینوتیک جنین برداشت می شود و از طریق آزمایشگاه میزان بیلی روبین موجود در مایع آمینوتیک مورد بررسی قرارمی گیرد. (بیلی روبین ماده ای است که در صورت تجزیه گلبول قرمز در داخل خون و مایع آمینوتیک مشهود می شود به طوری که با افزایش تجزیه گلبول قرمز با افزایش میزان این ماده روبه رو می شویم.) اگر بررسی ها کم خونی شدید را گزارش دهند تزریق خون به جنین داخل رحم آغاز می شود. دکتر نیرومنش توضیح می دهد: جهت تزریق خون بین هفته ۲۰ تا ۲۲ بارداری اقدام می کنیم. بدین ترتیب که خون Oمنفی به صورت packed cell (خونی که فقط گلبول های قرمز دارد) تحت سونوگرافی در شرایط استریل با بی حسی موضعی توسط سوزنی بنام shiba در حالی که مادر در وضعیت به پشت خوابیده قرار دارد داخل شکم (صفاق) یا عروق بندناف جنین تزریق می شود. این عمل که حدوداً یک ساعت طول می کشد باید حداقل هر دو هفته یک بار تکرار شده و تا هفته ۳۴ الی ۳۶ حاملگی ادامه پیدا کند. در تمام این مدت مادر با سونوگرافی هفتگی پیگیر می شود تا اگر خون توسط جنین جذب خوبی داشته باشد تزریق های مجدد هر ۲ هفته یک بار تکرار شود و در صورت بحرانی بودن وضعیت جنین هفته ای یک بار و یا حتی دو بار تزریق خون ضرورت پیدا می کند. در ادامه این بحث گفتنی است نوزادانی که با این مشکل روبه رو هستند باید زودتر از موعد متولد شوند به همین جهت در این مادران حاملگی در هفته ۳۴ الی ۳۶ خاتمه داده می شود. پس از پایان حاملگی نوزاد در بخش مراقبتهای ویژه بستری می شود. چرا که معمولاً این نوزادان مبتلا به زردی می شوند و نیاز به فوتوتراپی پیدا می کنند و گاهی حتی تعویض خون های مکرر نیاز می شود.
(البته در تمامی این موارد جز حالتهای خاص نوزاد با شیر مادر تغذیه می شود.)


روش زایمان
زایمان مادرانی که طی حاملگی IUT (تزریق خون به جنین داخل رحم) استفاده کرده اند در ۹۹درصد موارد به صورت سزارین انجام می گیرد. این متخصص زنان و زایمان می گوید: از آنجا که چنین مادرانی حاملگی های مکرر ناموفق را تجربه کرده اند وارد آوردن استرس به آنها صحیح نمی باشد از طرفی چون این نوزادان آسیب پذیری بالایی دارند باید به دور از هرگونه صدمه و فشاری متولد شوند. در نتیجه سزارین زایمان انتخابی می باشد.

 
شیوع
از آنجا که ۱۵ درصد افراد جامعه دارای Rh منفی هستند و از این تعداد نیمی مرد و نیمی زن هستند با این سؤال روبه رو می شویم چند درصد جنین ها با کم خونی روبه رو هستند. در پاسخ به این سؤال دکتر نیرومنش ضمن اشاره به نبود آمار دقیقی در این مورد در ایران اظهار امیدواری کرد که در سال های اخیر به دلیل استفاده از درمان های پیش گیری کننده با کاهش این بیماری روبه رو بوده ایم.


عوارض IUT
متخصص زنان و زایمان ضمن تاکید بر اهمیت تجربه در کار IUT تصریح کرد: IUT کار دشوار و وقت گیری است که بندرت در صورت عدم تجربه کافی پزشک عوارض را برجا می گذارد که در این صورت با عوارض زیر روبه رو می شویم:
- آسیب به احشاء و ارگان های داخلی جنین
- خونریزی جنینی
- پارگی زودرس پرده های آمینون و در نتیجه شروع زایمان پیش از موعد
- عفونت در مادر و جنین
پیشگیری از کم خونی جنینی
امروزه جهت پیشگیری از کم خونی جنینی آمپولی به نام روگام طی حاملگی به مادر تزریق می شود. این آمپول در مادرانی استفاده می شود که Rh منفی هستند و همسرانشان Rh مثبت دارند.
زمان تزریق آمپول روگام
مادران واجد شرایط تزریق روگام چنانچه عارضه هایی چون لکه بینی، خونریزی و علایم تهدید به سقط داشته باشند در اولین مراجعه خود یک عدد آمپول روگام دریافت می کنند در غیر این صورت تزریق در هفته ۲۸ تا ۳۲ حاملگی انجام می شود. علاوه بر این، پس از زایمان چنانچه نوزاد Rh مثبت باشد طی ۷۲ ساعت اول پس از زایمان تزریق روگام به مادر مجدداً ضرورت پیدا می کند. در همین راستا متخصص زنان و زایمان به برخی شرایط استثنایی اشاره کرد که روگام بیش از یک عدد باید به مادر تزریق شود.
که این شرایط شامل موارد زیر می باشد:
- حاملگی دوقلویی
- خونریزی بیش از اندازه
- جداشدگی زودرس جفت
- سزارین
میزان مورد نیاز روگام پس از زایمان
پس از زایمان جهت برآورد میزان مورد نیاز روگام جهت تزریق به مادر طی آزمایشی به نام Betkee میزان خونی که از جنین وارد بدن مادر شده مورد بررسی قرار می گیرد.
براساس نتایج به ازاری هر ۳۰ سی سی خون منتقل شده از جنین به مادر یک عدد آمپول روگام به مادر تزریق می شود

http://forum.niksalehi.com/showthread.php?t=17198

نوشته شده توسط ث.خ /کارشناس مامایی در 11:22 |  لینک ثابت   •  آرشیو پیام ها

دوشنبه چهاردهم بهمن 1387

مادران باردارRhمنفی که جنینRh مثبت دارند چه باید بکنند؟

مادران باردارRhمنفی که جنینRh مثبت دارند چه باید بکنند؟
کلید زایمان های سالم
عکس العمل زنان در مقابل تزریق آمپول روگام اکثرا با ترس و اضطراب همراه است. اطلاعات صحیح در مورد لزوم تزریق این آمپول، به داشتن بارداری آرام و مطمئن کمک می کند

003879.jpg
قبل از باردار شدن به گروه خونی خود و همسرتان توجه کنید!

تزریق داروی روگام (ایمونوگلوبین(RH از تولید آنتی بادی علیه گلبول هایRH مثبت توسط سیستم ایمنی جلوگیری می کند و به این ترتیب جلوی بیماری همولیتیکی نوزادان گرفته می شود
دکتر لا له میراسکندری 
امروز پرسش هایی را پاسخ می دهیم که مطمئنا مورد توجه بسیاری از زنان است، یعنی تمام خانم هایی کهRH خونشان منفی است، اعم از مجردهای دم بخت، تازه عروس ها و حتی زنانی که اولین فرزندشان را حامله هستند.
شاید خیلی از شما نام آمپول روگام را شنیده باشید و در میان اطرافیانتان (و یا حتی خود شما) کسانی باشند که این آمپول را تزریق کرده باشند. گیج نشوید، اجازه بدهید از اول شروع کنیم. چندی پیش یکی از دوستانم که اولین فرزندش را باردار بود با من تماس گرفت و با نگرانی به من گفت که کسی به او گفته چونRH خونش منفی است باید آمپول روگام تزریق کند وگرنه کودکش عقب افتاده خواهد شد! او به شدت مضطرب بود که شرایط وی و این اضطراب همچون سمی به او و فرزندش آسیب می رساند. به همین علت به سرعت با او قرار ملاقاتی گذاشتم و ساعتی صحبت کردیم، پاسخ پرسش های وی اطلاعات جامع و کاملی دراختیار شما می گذارد:
RH منفی یعنی چه؟
RH منفی بودن به این معنی است که بر روی گلبول قرمز خون شما پروتئین خاصی به نام آنتی ژنD یا فاکتورRH وجود ندارد. اگر این پروتئین را داشته باشد،RH مثبت هستید. به این ترتیبRH مثبت یا منفی بودن (در کنار انواعA ،B ،AB و(O فقط گروه خونی شما را معلوم می کند. اگرRH خون شما منفی باشد وRH خون همسرتان مثبت باشد. گروه خونی بچه می تواند مثبت یا منفی، هردو باشد، ولی تا به دنیا آمدن کودک نمی توانید مطمئن شوید
خون از چه طریقی می تواند به بچه آسیب برساند؟ RH خون شما یا فرزندان به خودی خود مشکلی ایجاد نمی کند، ولی اگر شما کودکی باردار هستید کهRH مثبت دارد، سیستم ایمنی بدن شما که با عوامل مهاجم مقابله می کند، گلبول های قرمزRH مثبت کودک را به عنوان عامل بیگانه شناسایی کرده و برای از بین بردن آنها، آنتی بادی تولید می کند. اگر اولین حاملگی شما باشد، همه چیز به خوبی و خوشی تمام می شود، چون در ابتدا این آنتی بادی ها قدرت زیادی ندارند، ولی در حاملگی دوم فرصت برای زیاد شدن و قدرت یافتن آنتی بادی ها، ایجاد می شود و برای همین است که باید از حالا نگران آینده باشید.
در حاملگی دوم اگر باز هم بچهRH مثبت داشته باشد، آنتی بادی ها شروع به حمله می کنند و باعث کشته شدن گلبو ل های قرمز خون کودک می شوند به این ترتیب تعداد گلبول ها کم شده و باعث یرقان، کم خونی، عقب ماندگی ذهنی، نارسایی قلبی و خیلی مشکلات دیگر و حتی در موارد شدید مرگ در داخل رحم یا بعد از زایمان می شود. این شرایط به نام بیماری همولیتیکی نوزادان نامیده می شود که تمام حاملگی های دوم به بعد زن را تحت تاثیر قرار می دهد. البته درمان به موقع جلو تمام این عوارض را می گیرد.
چطور می توانم از بچه ام محافظت کنم؟
تزریق داروی روگام (ایمونوگلوبین(RH از تولید آنتی بادی علیه گلبول هایRH مثبت توسط سیستم ایمنی جلوگیری می کند و به این ترتیب جلو بیماری همولیتیکی نوزادان گرفته می شود. اگر آنتی بادی تولید شده باشد، درمان با روگام قادر به حذف این آنتی بادی ها نیست، ولی تزریق روگام طی حاملگی می تواند مانع تولید آنتی بادی ها شود.
چه وقت باید روگام تزریق کنیم؟
باید یک تزریق در هفته ۲۸ حاملگی انجام شود و اگر بعد از زایمان مطمئن شدید کهRH کودک مثبت است باید مجددا یک تزریق دیگر انجام شود. اگرRH منفی باشد تزریق مجدد روگام بعد از زایمان لازم نیست. اگر طی حاملگی، اعمالی نظیر کشیدن مایع آمنیوتیک (مایع اطراف جنین در داخل رحم) انجام شود و یا جراحتی در ناحیه شکم به وجود آید که باعث مخلوط شدن خون مادر و فرزند شود، باز هم تزریق این دارو ضروری است.
حتی اگر جنین در اوایل حاملگی سقط شود، باز هم لازم است که این دارو تزریق شود.
آمپول روگام مصارف دیگری هم دارد؟
در مواردی که پلاکت یا خونRH مثبت به بدن زنی که در سن مناسب حاملگی است، وارد شود باز هم لازم است آمپول روگام تزریق شود.
اشتباه نکنید،RH منفی یک بیماری نیست، ترسی نداشته باشید. تشخیص و تزریق به موقع آمپول روگام، تمام نگرانی ها را برطرف می کند.
http://www.hamshahrionline.ir/hamnews/1382/821214/Irshahr/darmansh.htm#s7122